Nét mới trong công tác khám chữa bệnh ở Bắc Giang

Sau khi tái lập tỉnh, cùng với vô số việc phải làm, ngành y tế Bắc Giang đã tiếp tục ổn định công tác khám chữa bệnh để phục vụ nhân dân. Cho đến nay sau gần một năm, dù gặp không ít khó khăn nhưng khu vực điều trị của Bắc Giang đã tích cực chủ động tháo gỡ và từng bước phát triển góp phần vào sự phát triển của sự nghiệp y tế chung của toàn tỉnh.
Hệ thống cấp cứu ở các bệnh viện, phòng khám đa khoa khu vực là những nơi được ưu tiên tăng cường cơ sở vật chất, trang thiết bị, thuốc men và chấn chỉnh lề lối làm việc cùng với tinh thần phục vụ của Cán bộ công nhân viên. Bệnh nhân vào cấp cứu không lệ thuộc vào giấy tờ hay tuyến điều trị vì được chủ động phân loại vết thương và có biện pháp xử lý phù hợp, kịp thời. Trong hơn 9 tháng qua, toàn tỉnh đã mổ cấp cứu 3.027 ca, có thể sẵn sàng cấp cứu cùng lúc cho hàng chục ca vẫn đạt hiệu quả cao, hạn chế thấp nhất tỷ lệ tử vong và tàn phế. Hệ thống trực được đảm bảo 24/24 giờ/ngày. Các bệnh viện đều tổ chức trực 4 cấp đầy đủ, tiêm lượng bệnh tốt, kịp thời xử lý những diễn biến đột xuất. Công tác chuyên môn được kiểm tra và bồi dưỡng thường xuyên. Thực hiện công bằng trong khám chữa bệnh là công tác được quan tâm hết sức. Người có thẻ BHYT, người không có thể, người nghèo (thậm chí có bệnh nhân khi vào viện điều trị viện phải cấp tiền ăn)… đều được đối xử bình đẳng, đúng mực. Thời gian qua đã có 2234 người nghèo đến khám chữa bệnh, số tiền miễn giảm là gần 80 triệu đồng. Chỉ tiêu như khám chữa bệnh, điều trị ngoại trú, nội trú… đều đạt và vượt mức. Bệnh viện y học cổ truyền của tỉnh đạt 630% kế hoạch năm về điều trị ngoại trú, trung tâm y tế huyện Sơn Động (một huyện miền núi) đạt 179% kế hoạch khám chữa bệnh trong năm. Tỷ lệ tử vong ở người lớn và trẻ em, các tai biến sản khoa… đều giảm đáng kể, việc tuyên truyền hiến máu nhân đạo có hiệu quả và được xét nghiệm đầy đủ, nghiêm túc.
Công tác vệ sinh môi trường được hết sức coi trọng, cảnh quan xung quanh bệnh viện được thiết kế hài hòa, sạch sẽ, thoáng đãng, hệ thống cấp thoát nước được cải tạo và nâng cấp. Một số dự kiến xây dựng cơ sở mới cũng như hệ thống xử lý nước thải cho các bệnh viện đang được hoàn tất và sẽ được triển khai trong thời gian không xa.
Tuy vẫn còn có những vướng mắc, khó khăn xong công tác khám chữa bệnh của Bắc Giang đã, đang và sẽ khẳng định vai trò chủ đạo của mình đối với toàn ngành y tế, giữ vững danh hiệu thi đua xuất sắc của mình.
BS. Dương Mạnh Hiểu – Sức Khỏe & Đời Sống – Số 52 (760) – Năm thứ 36 – 1997

Chuyện ghi ở Biên Sơn

Vốn có đôi chút kiến thức Hán học, nên khi nghe nói đến Biên Sơn, tôi bỗng có một liên tưởng có phần lãng mạn: Chắc đây phải là một vùng đồi núi trập trùng, đường sá khó khăn, đèo cao dốc thẳm, có dân cư thì phần lớn lục lâm, anh hùng hảo hán…
Xuyên con đường lầm đặc bụi đất chúng tôi đến Biên Sơn giữa một ngày nắng chói chang. Là một xã miền núi với 4/5 đất trống, đồi trọc và rừng nghèo kiệt, Biên Sơn có tới 7 dân tộc anh em sống tập trung. Mỗi dân tộc là một nếp nghĩ, một tập tục, mà làm chuyển biến, thay đổi một tập tục – nhất là của đồng bào dân tộc thiểu số ở miền núi, đâu có dễ? Vậy mà Biên Sơn đã làm được điều kỳ diệu: cho đến thời điểm này, nghĩa là đã gần hết năm 1997, không có cặp vợ chồng nào vi phạm chính sách dân số, kế hoạch hóa gia đình. Đặc biệt, không có cặp nào sinh con thứ 3.
Nguyên nhân nào giúp Biên Sơn có được điều kỳ diệu ấy? Chủ tịch UBND kiêm trưởng ban dân số – kế hoạch hóa gia đình Bùi Đức Toàn và phó ban Nguyễn Thị Bé cho biết: có được thành tích trên là do sự quan tâm của cấp ủy, chính quyền, các đoàn thể và sự nhiệt tình công tác của cán bộ và các cộng tác viên dân số trong toàn xã. Ngoài trưởng và phó ban, toàn bộ 22 cộng tác viên đều là trưởng thôn hoặc đội trưởng sản xuất kiêm nhiệm.
Để “phép nước” được nghiêm, Ủy ban nhân dân xã có quy ước được Hội đồng nhân dân xã thông qua về nội dung xử lý hành chính với những người cố tình vi phạm chính sách dân số – kế hoạch hóa gia đình, trong đó quy định, phạt 20kg thóc, người sinh con thứ 3 phạt 100 kg thóc. Ngược lại ngoài kinh phí theo chế độ, xã còn tặng cho mỗi ca đình sản 50.000 đồng đối với nữ và 100.000 đồng đối với nam. Xã có mạng lưới truyền thanh tới từng thôn bản (riêng cụm trung tâm có tới 7 chiếc loa công cộng) hầu hết mọi gia đình đều có máy thu thanh, 30% đã có máy thu hình. Từ năm 1990 đến nay, lực lượng cán bộ, đảng viên cũng đã thực sự gương mẫu, không một trường hợp nào vi phạm.
Với những cố gắng, nỗ lực kể trên, 882/917 cặp vợ chồng đang trong độ tuổi sinh đẻ đã thực hiện các biện pháp tránh thai (có 34 trường hợp đình sản). Năm 1995 xã vẫn có hiện tượng tảo hôn và có đến 20 người sinh con thứ 3. Cấp ủy, chính quyền, các đoàn thể lập tức được huy động “vào cuộc” và kết quả thật mỹ mãn, suốt 10 tháng đầu năm 1997 này, không xảy ra một trường hợp tảo hôn nào. Huyện giao chỉ tiêu đình sản 11 ca, xã thực hiện 24 ca (và còn 5 ca đã đăng ký làm đợt tới) chưa có một trường hợp nào sinh con thứ 3. Chủ tịch xã kiêm trưởng ban và phó ban dân số xã đều khẳng định chắc như đinh đóng cột: Chắc chắn cả năm 1997 Biên Sơn không ai sinh con thứ ba.
Biên Sơn không đến mức xa xôi, mịt mù sương khói như một vùng biển ải, người dân Biên Sơn thật thà, hiền lành dung dị, chứ không giang hồ, lục lâm như tôi trộm nghĩ. Nhưng việc Biên Sơn chấm dứt được tình trạng sinh con thứ 3 thì quả đáng khâm phục. Thiết nghĩ, điển hình Biên Sơn cần được phổ biến, nhân rộng cho các nơi học tập.
Trần Quốc Khải – Sức Khỏe & Đời Sống – Số 52 (760) – Năm thứ 36 – 1997

Chữa bệnh bằng súc vật

Lòng yêu thương súc vật luôn được đề cao trong những cuốn sách dành cho trẻ em. CÓ nhiều bậc phụ huynh hài lòng khi thấy con mình vuốt ve chiều chuộng những con vật nuôi trong nhà như chó, mèo ; nhưng cũng có người cấm con trẻ không lại gần các con vật vì sợ lây bệnh. Có nên không ? Gia súc rất cần chúng ta quan tâm vì bạn có biết đó chính là chất “xúc tác” rất tốt trong trị liệu pháp không?
Có một cậu bé con của một người đàn bà nghiện côcain. Cậu ta không thích giao thiệp với bất kỳ một ai và cũng chẳng bao giờ trò chuyện với bạn bè từ năm lên 4. Cậu được đưa đến gặp nhà trị liệu Burch, đồ chơi bày đầy ở trong phòng nhưng cậu chẳng hề chú ý đến và ngồi bất động.
Vào những ngày gặp gỡ kế tiếp Burch có dẫn theo một cho con thì tình thế được đổi khác ngay. Phải đến lần thứ năm, cậu mới mở miệng rồi thì thào với chú cún : “đến đây nào”. Một thời gian ngắn , cậu đã cởi mở hơn với Burch và 8 tháng sau cậu đã sẵn sàng đến lớp học bình thường ở trường mẫu giáo.
Những năm 90 của thế kỷ 18, người ta đã từng dùng súc vật để trị bệnh khi một tín đồ thanh giáo sống ẩn giật ở York ( nước Anh) đã khuyến khích bệnh nhân tiêu khiển thì giờ với những súc vật nhỏ bé.
Gần đây, các nhà khoa học đã chứng minh rằng việc gần gũi với súc vật có thể sẽ làm giảm bớt rối loạn nhịp tim, trấn an những đứa bé đang lo lắng, giúp cho những người lạnh lùng hòa đồng với tập thể và tăng cường cơ may sống sót cho người bệnh. ở Khoa sức khỏe và điều dưỡng trường đại học Brooklyn Hoa Kỳ, giáo sư Frika Friedmann cho biết nhịp đập nhanh của tim có thể hạ bớt khi người bệnh được ngồi bên cạnh con vật thân yêu của mình. Trong một năm nghiên cứu tim mạch nuôi con vật cưng trong nhà có khả năng sống sót cao hơn những người không nuôi. Và người ta nhận thấy những người nào nuôi con vật thân yêu ít phải thăm viếng bác sĩ hơn những người kiêng không nuôi gia súc vì sợ dơ bẩn !
Các nhà khoa học nhận định phải chăng làm bạn với súc vật tạo cho người bệnh một quan hệ được thoải mái, điều này đã góp phần cho việc trị liệu có hiệu quả tốt đẹp hơn? Con vật đáng yêu của chúng ta không biết ra lệnh, phê bình hay cãi lại. Sự nhỏ bé, yếu đuối của nó làm cho người tiếp xúc dễ chịu, hoàn toàn không có gì lo lắng.
Mặc dù nhà không có bệnh nhân nhưng sự hiện diện của một chú chó hay mèo vẫn là hình ảnh đáng yêu.
Vũ Thu Hương – Sức khỏe & đời sống – Số 25 (681) / Bộ Y tế. – Hà Nội – 1995

Máy xoa bóp chân

Nếu đôi chân thường xuyên bị gò bó bởi việc phải đi những chiếc giày quá chật hay bị mỏi khi vừa có một cuộc đi bộ khá xa hoặc dự một buổi mít-tinh trang trọng mà người tham dự phải đứng trong một thời gian khá lâu thì một thiết bị đơn giản, rẻ tiền, trong ngộ nghĩnh nhưng lại vô cùng hiệu quả sẽ giúp bạn thoát khỏi tình trạng đó.
Cũng tương tự như thuật châm cứu hoặc day bấm huyết trong y học cổ truyền phương Đông, phương pháp kích thích phản ứng dựa trên cơ sở con người có một hệ thông các đường kinh lạc và huyệt đạo ở hầu khắp các bộ phận cơ thể. Hai bàn chân như một tấm bản đồ thể hiện những phần còn lại của cơ thể với mọ cơ quan và cấu trúc của chính nó trên một vùng nhỏ. Chẳng hạn, đầu thì tương ứng với một điểm trên ngón chân cái, các cơ quan nội tạng tương ứng với các cạnh trái và phải của bàn chân, xương sống tương ứng với phân bên trong của mắt cá và gan bàn chân… Bằng cách xoa bóp vùng chân, năng lượng trong các đường kinh sẽ được giải phóng, tăng, giảm hoặc di chuyển các khối năng lượng bị chặn trong tất cả các cơ quan dọc theo đường kinh, và do đó có tác dụng chữa bệnh như bạn bấm huyệt và châm cứu.
Nếu bạn không có thời gian để tới các nhà phản ứng học, tất cả các bạn có thể vẫn làm được điều đó ở ngay nhà mình bằng cách sử dụng một thiết bị xoa bóp chân như hình ảnh minh họa. Cách sử dụng đơn giản : bạn chỉ cần đặt bàn chân của bạn lên trên những chiếc lô (con lăn) bằng gỗ tiện thành hình các mẫu gồ ghề, trông ngộ nghĩnh nhưng đẹp mắt dễ chịu rất thú vị lan tỏa trên khắp cơ thể của mình và mọi cảm giác mệt mỏi sẽ tan biến hết. Thiết bị này được làm bằng gỗ và vì thế rất gọn, nhẹ, êm ái, khi làm việc lại không phát ra tiếng kêu nên bạn có thể mang theo mình bất cứ đâu, cho phép bạn có thể sử dụng nó cả lúc đang xem truyền hình, hoặc bất cứ lúc nào bạn thích, ngay cả khi bạn đang làm việc ở một văn phòng cơ quan khi bạn đặt nó dưới gầm bàn làm việc của mình.
Châm ngôn
Cơ hội sẽ không gõ cửa nhà anh hai lần.
(Chamfort)
Hy vọng là ý nghĩa của cuộc sống.
(A.ManRax)
Quá ham muốn là nguồn gốc của mọi tội ác.
(Ngạn ngữ Campuchia)
Liều lĩnh thường là do ngu dốt.
(A.Gide)
Khi thành công, mọi vướng mắc sẽ được giải tỏa.
(Ngạn ngữ Pháp).
Hoài Anh – Sức khỏe & đời sống – Số 25 (681) / Bộ Y tế. – Hà Nội – 1995

Ngày báo chí Việt Nam

Tọa trung đàm tiếu, nhân như mộc
Dạ lý phan viên, nhĩ tự hầu
(Khi mọi người ngồi nói chuyện và cười cợt thì hắn ngây ra ngư gỗ – Nhưng đêm khuya leo trèo thì hắn thính tai như khỉ).
Thực ra chỉ là chuyện một anh giả điếc : sáng tai họ điếc tai cày. Nhưng có thể dùng lời văn đó để tả mọi thứ tiếc chỉ càng nói to lại càng chẳng nghe thấy gì cả…”
Bác sĩ Ngọc Khuê viết trong báo Vui sống số 6 “… Chữa bệnh không phải chỉ có một cách uống thuốc, thêm thuốc. có rất nhiều bệnh có thể qua khỏi được rất dễ dàng nếu ta biết cách nghỉ ngơi, cách ăn uống, cách kiêng cữ trong khi ốm… Ta cũng đừng quá mơ hồ về năng lực của thầy thuốc. Có khi thầy thuốc cũng “thánh thật”. Nhưng nhiều khi thầy thuốc, mặc dầu mớ học thức và kinh nghiệm của thầy cũng vẫn chỉ là “người” sáng suốt nhưng yếu ớt. Nhiều khi danh y cũng đành phải chờ đợi, băn khoăn, và nếu vì nhân đạo không đành trông bệnh thở dài, thì cũng chỉ còn biết đóng một vai trò an ủi. Con bệnh cần phải có can đảm của con bệnh, để cho thầy thuốc giữ được lương tâm của thầy thuốc.
Phần đông chúng ta còn nghèo. Ta cần có cách nào giữ sức khỏe ít tốn tiền hơn. Khoa học ngày nay chỉ cho ta con đường ấy : thực hành vệ sinh…”.
Những lời bà luận và chỉ dẫn của thầy thuốc trong báo Vui sống đều vừa nâng cao, vừa phổ cập, xuất phát từ trí tuệ chuyên môn, từ lương tâm nhà nghề, lời lẽ rất “cận nhân tính” cới các giới bạn đọc.
Vui sống chuyện trò với mọi người những điều cần thiết cho cuộc sống. Với sản phụ thì khuyên bảo không nên theo cái “tục ăn kiêng của đàn bà đẻ” thời xưa. Với các bà các cô chuộng thời trang thì bàn về cái búi tóc thế nào cho đẹp “nhưng làm sao đừng để con chấy nó gây bệnh sốt rét định kỳ và sốt phát ban”. Với những người nghiện thuốc lá thì nêu câu hỏi “chúng ta là người hay là ống khói ?”
Đại khái những chuyện ấy chẳng những “đương sự” cần thiết mà ai cũng cần biết để tự nhủ mình và mách bảo người khác.
Vui sống cho chúng ta biết nhiều sự việc rất lý thú liên quan đến đời sống xã hội trong thời chiến cũng như trong thời bình. Thí dụ Vui sống nhắc lại với chúng ta : “Có một chuyện đặc biệt đáng ghi nhớ. Báo Vui sống có nêu lên con số thống kê năm 1934 của Pháp :
Trần Lê Văn – Sức khỏe & đời sống – Số 25 (681) / Bộ Y tế. – Hà Nội – 1995

Bắt tạm giam bác sĩ Hoàng Tùng

BS NGUYỄN VĂN TRẠCH (Trưởng Phòng kế hoạch TTCC)
Khi anh HOÀNG TÙNG bị bắt đã làm anh em ở đây bàng hoàng. Họ nghĩ anh Hoàng Tùng có khiêm tốn tiếp thu và ghi nhận sai sót của mình, chấp hành kỷ luật tốt, không có dấu hiệu gì chứng tỏ bất mãn cả. Qua thời gian dài (hơn 7 tháng) bằng những biểu hiện biết phục thiện, nên việc anh Hoàng Tùng bị bắt làm ăn hem ngạc nhiên và ít nhiều đãlàm ảnh hưởng đến tâm lý chung không tốt cho mọi người, nhất là các bác sĩ ngoại khoa. Chúng tôi không nghĩ các cơ quan chức năng làm sai, nhưng chúng tôi nghĩ liệu có cần thiết hay không bắt bác sĩ Hoàng Tùng, vì anh Tùng không có hành vi gì nguy hiểm cho xã hội nếu tại ngoại. Một bác sĩ phải trải qua 7 năm trời đào tạo, nếu có sự cố có thể ảnh hưởng đến cả đời, nên chúng tôi muốn các cơ quan chức năng xử lý để ngăn chặn các vi phạm nhưng đồng thời cũng để xây dựng, nhất là đối với người đã có thiện chí sửa đổi.
BS NGUYỄN THÀNH HY (Chủ tịch công đoàn ngành y tế TP.HCM)
BS HOÀNG TÙNG có sai sót nhưng không vì động cơ tiền bạc. Và sai sót này có liên quan đến nhiều người. Hội đồng kỷ thuật Sở y tế đã ra quyết định kỷ luật cảnh cáo toàn ngành, kéo dài thời gian tập sự hai năm. Đây là một kỷ luật khá thỏa đáng và còn để tạo điều kiện cho BS trẻ này có thể phấn đấu cho sau này, tiếp tục tham gia phục vụ người bệnh.
Việc bắt anh Hoàng Tùng, đã gây lo lắng, hoang mang, nhất là các phẫu thuật viên…
BS.PGĐ ĐẶNG THỊ NINH và BS PGĐ ĐỖ THU NHÀN (Trung tâm mắt TP).
Nếu bác sĩ HOÀNG TÙNG vì tiền hay vì một cái gì đó mờ ám thuộc tính hình sự mà bị bắt là chuyện đương nhiên, nhưng ở đây anh ta có động cơ cứu sống bệnh nhân ; vậy có nên bắt hay không ?
Anh em y, bác sĩ trẻ ở đây đã bàn tán xôn xao trước sự kiện này, bây giờ họ rất sợ khi phải cầm dao mổ. Tuổi trẻ có thể do chưa chín chắn, nên có thể có sai sót… Chúng tôi – Ban giám đốc – đã phải tìm hiểu sự việc này để giải thích cho anh em nhân viên.
Hệ thống tưới mới
Tớ đã thu xếp để tránh khỏi khô hạn trong mùa hè này rồi.
Cậu đã làm gì vậy ?
Trồng hành tây và khoai tây xen vào nhau, hành sẽ làm cho khoai tây chảy nước mắt và thế là nó tưới luôn đất.
Nguyễn Hưng – Sức khỏe & đời sống – Số 25 (681) / Bộ Y tế. – Hà Nội – 1995

Khi tim, gan, dạ dày cùng thay đổi vị trí

Cách đây mấy năm, bác lái tắc xi Ling Yen Sun ở Xin-ga-po (Singapore) bị ốm phải vào bệnh viện. Trong thời gian nằm viện bác được các bác sĩ thăm khám và tình cờ phát hiện thấy trái tim của bác nằm ở bên phải lồng ngực. Chuyện đâu chỉ có thế, qua thăm khám kỹ lưỡng, các bác sĩ còn thấy cả dạ dày và gan người bệnh này đều đảo lộn vị trí. Đáng nhẽ tim và dạ dày phải nằm ở bên trái thì chúng lại nằm sang bên phải, còn buồng gan bên phải lại chuyển sang bên trái. Vị trí sắp xếp tim, gan và dạ dày người bệnh giống như nhìn trong gương soi chúng ở vị trí bình thường.
Hiện tượng đảo lộn vị trí lạ lung của ba cơ quan nội tạng quan trọng vào bậc nhất cơ thể xảy ra như vậy mà bác Ling không hề hay biết gì cả. Hơn 60 năm qua, bác vẫn sống khỏe mạnh và sinh hoạt bình thường, từ ăn ngủ, lao động đến yêu đương, tình dục. Sau trận ốm trên, bác lại về làm việc bình thường.
Vào những thế kỷ trước đây, hiện tượng trái tim nằm bên phải được coi là kỳ lạ, nó thuộc về một “thế giới bí ẩn” mà con người không hiểu nổi. Hiện tượng này được phát hiện năm 1606 trong một công trình nghiên cứu của Fabius, và suốt thế kỷ 17 người ta cũng chỉ ghi nhận được ba trường hợp, trong đó có hoàng hậu nước Pháp Marie de Médicis (1573-1642) và chung quanh những nhân vật này người ta đã xây dựng bao huyền thoại. Các nhà y học gọi hiện tượng này là “dextrocardia” nghĩa là “trái tim nằm bên phải”.
Từ thế kỷ 19, nhờ những thiết bị y học ngày càng tinh xảo người ta có thể phát hiện được những quả tim nằm không đúng chỗ một cách dễ dàng và nhận thấy những người có trái tim ở bên phải đâu phải quá hiếm. Theo số liệu thống kê mới nhất, hiện nay riêng ở Xin-ga-po, một đất nước nhỏ bé với gần 3 triệu dân, đã có 0,1% dân số đang sống với trái tim hướng về bên phải lồng ngực. Tuy nhiên hầu hết những người này đều khỏe mạnh bình thường. Họ chỉ tình cờ phát hiện ra vị trí khác thường của trái tim nhân một lần khám sức khỏe hoặc chiếu X quang lồng ngực nào đó (theo “Sunday time”).
Từ lâu các nhà y học đã quan tâm nghiên cứu hiện tượng lạ lùng này và nhận thấy có mối tương quan vị trí giữa ba cơ quan tim, gan và dạ dày. Cho đến nay người ta thấy có ba kiểu sắp xếp vị trí khác nhau :
BS Hương Liên – Sức khỏe & đời sống / Bộ Y tế. – Hà Nội – 1995

Đại kiện tướng điện tử

(Trận đấu cờ giữa đương kim vô địch cờ vua thế giới Gary Kasparov và chiếc máy tính điện tử hiện đại nhất thế giới tháng 2-96).
Chiếc máy tính điện tử mang tên “Deep Blue” của hãng máy tính IBM có chiều dài 40m và cao 2m ! Tốc độ tính toán của nó được giữ bí mật nhưng người ta được biết là nó có khả năng tính toán và phân tích khoảng 100 triệu thế cờ trong 1 giây. Những chiếc máy tính tương tự cho phép tính quỹ đạo tên lửa vượt đại châu hoặc mô hình hóa một vụ nổ hạt nhân. Cũng chính nó đã giúp thực hiện thành công chiến dịch “Bão táp sa mạc” trong chiến tranh chống I-rắc (liên tục phân tích ảnh chụp từ vệ tinh để tìm ra các căn cứ quân sự). Không phải ngẫu nhiên mà cả thế giới hồi hộp theo dõi cuộc thi tài giữa bộ óc con người và con quái vật điện tử này.
Trận đấu này đã có một lịch sử. Thế hệ trước của chương tình đánh cờ này là chiếc máy “Deep Tholight IBM” đã từng thắng các cuộc thi đấu cờ giữa máy. Bảy năm trước Gary Kasparov đã thắng chiếc máy này. Khi đó hãng IBM quyết định sẽ phục thù. Đồ án mới có một khả năng tài chính không giới hạn giúp đỡ. Trong bộ nhớ của “Deep Blue” có tất cả các ván cờ có giá trị đã từng được chơi từ trước tới nay. Trận đấu bao gồm 6 ván với giới hạn thời gian 3,5 giờ.
Ở ván đầu tiên, Gary Kasparov đã bị thua rất nhanh chỉ sau khi anh đi một bước không chính xác, và máy “Deep Blue” nhanh chóng lợi dụng ưu thế của mình. Ở đây cần làm rõ hơn khía cạnh tâm lý của cuộc chơi. Những đại kiện tướng chơi với Gary Kasparov đều biết là “dồn ép” anh vào tình huống khó khăn, khó đến mức mà đối thủ của Kasparov phải chịu một sức ép tâm lý to lớn. Trong trường hợp đối thủ có được ưu thế trong ván cờ, Kasparov biết tập trung toàn bộ kinh nghiệm và sử dụng những cơ hội nhỏ nhất để cứu vãn tình thế. Sự căng thẳng của ván cờ, những đòn tâm lý của Kasparov, những cử chỉ, ánh mắt và cái cảm giác chỉ một chút nữa thôi là có thể thắng được chính nhà vô địch thế giới đè nén một cách không tưởng tượng được lên đối thủ của Kasparov, làm cho họ mắc sai lầm.
Cái khác của “Deep Blue” là ở chỗ nó hoàn toàn dửng dưng, chơi với ai cũng vậy. “Deep Blue” đã dẫn dắt ván cờ đến thắng cuộc không có vấn đề “tâm lý” gì cả.
Nguyễn Xuân Phong (Theo báo “Nhân chứng và sự kiện” tháng 4-1996) – Sức khỏe & đời sống / Bộ Y tế. – Hà Nội – 1995

Điều trị bệnh mạch lươn

Tuy nhiên, do mạch lươn không ăn lan rộng trên mặt da và thớ thịt như bệnh sâu quảng hay bệnh hắc lào mà lại đào hang sâu vào bên trong.
Vì thế không thể điều trị bằng phương pháp xức thuốc.
Nếu nạo tẩy vết thương rồi xức thuốc, có thể làm lành được cửa hang nhưng rồi vài ngày sau đó mủ trong hang lại đùn ra và phá vỡ (bởi chỉ được chữa khỏi ở bên ngoài cửa hang).
Nếu dùng thuốc kháng sinh để tiêu diệt vi trùng trong toàn bộ hang ngách thì vi trùng sẽ chết hết nhưng máu mủ và các chất hoại tử vẫn nằm trong hang và không lâu sẽ lại gây ra những tổn thương mới. Cái khó điều trị của bệnh mạch lươn là ở đó.
Các biện pháp điều trị
Điều trị bằng phương pháp giải phẫu
Có một vài trường hợp đường mạch lươn có thể khảo sát được và nằm ở những vị trí thuận lợi khảo sát được thì việc điều trị triệt để bằng giải phẩu có thể cho kết quả tốt. Người ta chỉ cần rạch hang “mạch lươn” ra, nạo đi các hoại tử và xơ chai rồi sát khuẩn và khâu lại thế là lành. Tuy nhiên có nhiều trường hợp không thể giải phẫu được, ví dụ:
Trường hợp mạch lươn đi trong vách trực tràng lên tận bên trên vòng hậu môn trực tràng thì việc can thiệp bằng ngoại khoa có thể gây ra tai họa vĩnh viễn cho bệnh nhân là mất tiết dục – hậu môn (làm đại tiểu tiện sẽ mất tự chủ).
Trường hợp mạch lươn đi ngoằn nghèo, nhiều hang ngách xuyên sang cả tử cung và phần phụ, không thể khảo sát hết hang ngách được, nếu bỏ sót ngách nào, thì bệnh sẽ tái phát.
Điều trị bằng hóa chất:
Ở thập kỷ 40, người ta dùng dung dịch nitrat bạc 2-4% hoặc dùng bột nhãn bismuth, pennington hoặc quynin và urethan để tiêm vào hang mạch lươn. Tuy nhiên kết quả không được mỹ mãn.
Điều trị bằng thắt dây
Từ thế kỷ 18 cho đến nay, vẫn còn một số người điều trị bằng biện pháp thắt dây. Họ lấy một sợ chỉ lụa để thắt buộc từng phần đường mạch lươn với dụng ý làm cho thiếu sợi tưới máu để hoại tử dần mô bào bộc lộ đường hang mạch lươn như vậy cũng chỉ thay cho dao kéo và trong những trường hợp không khảo sát được đường đi của mạch lươn thì cũng bó tay
Điều trị bằng phương pháp cổ truyền dân tộc
Từ ngàn xưa khi chưa có dao kéo, chưa có hóa chất, ông bà ta vẫn không chịu bó tay trước bệnh mạch lươn. Bệnh mạch lươn không được xếp vào các bênh chứng nan y như tứ chứng (phong, lao, cổ, lại).
Nguyễn Hữu Khai – Báo Sức Khỏe & Đời Sống – Số 35 (743) – Năm thứ 36 – 1997

Biện chứng và luận trị: Lương y Nguyễn Hữu Khai

Mạch lươn là một bệnh thường gặp ở người lớn tuổi và ở cả trẻ em, không ít bệnh nhân phải chịu đựng sự hành hạ của nó suốt cuộc đời; đôi khi bệnh gây những biến chứng nguy hiểm đến sinh mệnh.
Để đáp ứng nhu cầu của một số bệnh nhân gửi thư hỏi về nguyên căn của căn bệnh này, tôi xin giới thiệu sơ lược một số vấn đề:
Mạch lươn là gì?
Với nghĩa đen, “mạch lươn” là sào huyệt của một con lươn sống dưới bùn loãng. Mặt bùn có chỗ nổi lên, có chỗ động nước trong khu vực ẩm thấp thiếu ánh nắng và có nhiều chất hữu cơ thối rửa. Đặc điểm của mạch lươn là những đường hang dưới bùn, trên những đường hang đó có một hoặc vài lỗ thông lên khỏi mặt bùn để con lươn thở. Khi thấy lỗ thông sủi bọt đều đều người ta biết rằng trong khoảng bùn đó sẽ có lươn. Lươn liên tục di chuyển dưới bùn tạo thành các đường hang mới để kiếm ăn và khi quá xa lỗ thông hơi cũ hoặc lỗ thông hơi cũ bị tắc thì nó sẽ tạo lỗ thông hơi mới. Trên cơ thể người bệnh cũng có những điểm tương tự nên người ta gọi bệnh mạch lươn. Xin đơn cử một vài trường hợp mạch lươn sau đây:
Ở trên đầu trẻ em bị viên nát dưới da tóc tạo thành các mảng bùng nhùng có khi to bằng cái đĩa. Trên mảng bùng nhùng ấy có một vài lỗ nhỏ như đầu đũa máu mủ và hoại tử liên tục đùn lên trên các lỗ này (ở nhiều vùng quê, bà con vẫn gọi là bệnh mà lươn hay mạch lươn).
Ở xương mặt có nhiều hốc xoang, các hốc xoang này đều có đường thông với mũi, khi các hốc xoang bị viên thì máu mủ, hoại tử đọng trong xoang. Khi đầy quá thì có thể đùn qua lỗ thông ra mũi.
Ở trực tràng có một lỗ nhiễm trùng rồi từ đó vi trùng không ăn lan rộng mà đào hào ăn sâu vào vách trực tràng và cơ mông tạo thành hang ngách, đường hang này có thể ăn thủng ra ngoài, ra mông hoặc ăn thủng vào bên trong trực tràng và quanh lỗ hậu môn tạo thành một vài lỗ phụ, nước vàng máu mủ thường xuyên chảy qua các lỗ màng (trong trường hợp này, dò hậu môn có thể được coi là một hình thái bệnh mạch lươn).
Cái hại của sự hào hoa
Một cô gái tóc vàng rất hấp dẫn bỗng nhiên xuất hiện cạnh bàn Martin.
Xin lỗi, chỗ này chưa có ai ngồi chứ ạ? Cô gái mở một nụ cười, hỏi.
Martin đứng bật dậy, cúi đầu chào rất kiểu cách đồng thời đưa tay làm một động tác mời. Đó là cách chào và cử chỉ của một chàng công tử hào hao chính cống. Còn cô gái nọ sau khi mỉm cười với hắn bèn quay sang phía hai thám tử và bỗng nhiên cất tiếng nói bằng một giọng ồm ồm của nam giới:
Các bạn đồng nghiệp! Đây chính là kẻ chúng ta đang tìm!
Brain Lengford – Báo Sức Khỏe & Đời Sống – Số 35 (743) – Năm thứ 36 – 1997